چاپ چهارم "هویت‌اندیشان و میراث فکری احمد فردید"

چند وقتی بود که "هویت اندیشان و میراث فکری احمد فردید" نایاب بود. به همت انتشارات کویر بالاخره چاپ چهارم کتاب منتشر شد. این کتاب مشتمل است بر فصولی درباره احمد فردید و جلال آل احمد و احسان نراقی و رضا داوری اردکانی و داریوش آشوری و داریوش شایگان و سید جواد طباطبایی. متفکرانی که آنها را در تمایز با دین‌ اندیشان، هویت اندیش نامیده‌ام و کارنامه‌شان را با محور قرار دادن مساله هویت و بر اساس نسبتی که با اندیشه فردید داشته‌اند تحلیل کرده‌ام.
مدیریت انتشارات کویر امیدوار است بتواند چاپ چهارم "دین‌اندیشان متجدد: از شریعتی تا ملکیان" را هم به زودی ( شاید تا نمایشگاه) منتشر کند.
از میان کتابهای من در انتشارات کویر "صیرورت در فلسفه ملاصدرا و هگل" هم همچنان نایاب است و امیدوارم ناشر محترم بتواند چاپ سوم آن را هم منتشر کند.
نقد و تحلیل و گزیده آثار صادق هدایت (نشر روزگار) هم بعد از چاپ سوم مدتهاست که نایاب است. من از شکل و شمایل و نحوه عرضه کتاب "هدایت" که اولین کتابم بود راضی نبودم. امیدوارم مجالی پیدا کنم تا بتوانم ویراستی تمیزتر از آن آماده نمایم (بدون اشکالات تایپی نسخه قبل و بدون گزیده آثاری که طرح ناشر برای کل مجموعه بود) و آن را با نامی که از اول در ذهن داشتم – صادق هدایت: هستی دوپاره – منتشر کنم. چند سال است که دنبال این مجالم و هنوز آن را نیافته‌ام. تا کی پیدایش کنم؟!

موضوع: خبرها

 

درباره اندیشه و ژورنالیسم

آقای سید محمد حسین غمامی لطف کرده‌اند و در "نوشته‌های شما" یادداشتی گذاشته‌اند درباره "ادب اندیشیدن شکیبایی است" و در واقع در نسبت اندیشه و ژورنالیسم. تصور می‌کنم سخنم سوءتفاهمی ایجاد کرده باشد. بنابراین سعی می‌کنم در این یادداشت کوتاه دو سه نکته را برای روشن‌تر شدن مطلب و کاستن از ابهام احتمالی آن اضافه کنم.

موضوع: نوشته ها و گفته ها

 

یک‌سالگی "ما کم‌ شماریم"، پست بهاری

"ما کم‌شماریم" در آخر سال 1391 به صورت آزمایشی راه افتاد و حالا با آمدن بهار 1393 یک‌ساله می‌شود. می‌خواستم در عالم مجازی کنجی داشته باشم برای آرشیو برخی از مطالبی که نوشته یا گفته‌ام و البته راهی برای ارتباط با مخاطبانی که نقد و نظری دارند. نه فقط این غرضم حاصل شد بلکه "ما کم‌شماریم" جایی شد برای آشنا شدنم با دوستان جدید و اطلاع یافتنم از لطف و توجه و دقت و محبتی که خوانندگان مطالبم دارند؛ چنین خوانندگانی صمیمی‌ترین دوستان یک نویسنده‌اند حتی اگر هرگز همدیگر را ندیده باشند یا نبینند. از همه دوستان دیده و نادیده‌ای که نظرهایشان را شفاهی و کتبی به من گفتند، دوستانی که ایمیلهای بزرگوارانه فرستادند، دوستانی که در "نوشته‌های شما" یادداشت گذاشتند، و دوستانی که به "ما کم‌شماریم" و مطالب آن لینک دادند صمیمانه تشکر می‌کنم. امیدوارم سال 1393 برای همگی سالی باشد توأم با شادکامی و بهروزی...

موضوع: نوشته ها و گفته ها

 

ماندن یا رفتن: ویژه نامه بهار "حرفه: هنرمند"

شماره پنجاهم فصلنامه حرفه: هنرمند (نشریه هنرهای تصویری) که شهریار توکلی و ایمان افسریان منتشر می‌کنند چاپ شد: شماره بهار 1393 ( به همراه ضمیمه‌ای شامل فهرست کامل این پنجاه شماره و برخی نمایه‌ها). موضوع این شماره - که به دبیری هدا اربابی منتشر شده و حاصل بیش از یکسال و نیم فعالیت اوست - مثل دیگر ویژه‌نامه‌های این فصلنامه جالب و تامل‌برانگیز است، موضوع مهاجرت، یا به عبارت دیگر "ماندن یا رفتن".

موضوع: خبرها

 

هیچ میان‌بری وجود ندارد

گفتگوی مصطفی غفاری با محمد منصور هاشمی

موضوع: نوشته ها و گفته ها

 

ادب اندیشیدن، شکیبایی است

گفتگوی روزنامۀ همشهری با محمد منصور هاشمی

موضوع: نوشته ها و گفته ها

 

قلب مفاهیم

-------------------------------دربارۀ دو مفهوم حرکت جوهری و اضافه اشراقیه-----------------------------------


کاربرد الفاظ برای مصادیق امری است قراردادی. اما زبان چیزی نیست جز همین قراردادها. با رعایت قاعده‌مند این قراردادها امکان دریافتن و ارزیابی و به طور خلاصه اندیشیدن فراهم می‌شود. قراردادهای زبانی و در حقیقت فکری علی‌الاصول مبتنی بر ملاحظاتی عملی است در درک و دریافت‌هایی از واقعیت. به عبارت دیگر توجه به تکوین و تکون این قراردادها در ظرف تاریخی آنها می‌تواند علاوه بر روشنگری‌های زبانی، در جلوگیری از ابهامات فکری مؤثر باشد. هر چه در جامعه‌ای این توجه‌ها کمتر باشد گستره شناخت محدودتر و رهزنی‌های زبان‌آوری بیشتر است. در این مقالۀ کوتاه می‌کوشم نشان دهم پیدایی و رواج دو مفهوم از مفاهیم رایج در فلسفۀ اسلامی متأخر حاصل بی‌توجهی به نکات مذکور است و مشکلی که در کاربرد و قلب مفاهیم دنیای جدید در زبان سیاسی و اجتماعی و روشنفکری‌مان می‌بینیم مسبوق به سابقه‌ای نسبتاً طولانی است.

موضوع: نوشته ها و گفته ها

 

منظومۀ فکری فیلسوف بازیگوش

اگر تقسیم‌بندی‌ مشهور آیزیا برلین‌ را از اندیشمندان‌ در کتاب‌ متفکران‌ روس‌ به‌ خاطر داشته‌ باشیم‌ و آثار داریوش‌ شایگان‌ را پیش‌ چشم‌، قطعاً تأیید خواهیم‌ کرد که‌ او از قماش‌ خارپشتهای‌ نظام‌ ساز نیست‌ که‌ یک‌ چیز بزرگ‌ می‌دانند، بلکه‌ در زمرة‌ گروه‌ دوم‌ است‌: روباه‌ها. آثار او آثار نقاد نکته‌سنج‌ و ظریفی‌ است‌ که‌ چیزهای‌ بسیار می‌داند و از هر باغی‌ گلی‌ چیده‌ است‌. بسیار خوانده‌ است‌ و وسیع‌، و با ذهن‌ باز نگریسته‌ است‌ و پذیرا. نه‌ تنها دلبستة‌ نظام‌ و مسلک‌ خاصی‌ نیست‌، اساساً دلبستة‌ نظام‌ و مسلک‌ به‌ نظر نمی‌رسد. همواره‌ با نحوی‌ گشودگی‌ و انفتاح‌ با موضوعات‌ مختلف‌ و مسائل‌ و مکاتب‌ گوناگون‌ مواجه‌ می‌شود و آنچه‌ می‌گوید و می‌نویسد هم‌ بیشتر نقادیهای‌ ژرف‌نگرانه‌ است‌ تا تئوری‌پردازی‌های‌ بزرگ‌؛ نقادیهایی‌ ناظر به‌ واقعیات‌ ملموس‌ که‌ گاه‌ حتی‌ با طنز و تسخری‌ چشمگیر تصویر و ترسیم‌ می‌شود. با این‌ تفاصیل‌ شاید صحبت‌ کردن‌ از «منظومة‌ فکری‌» او غریب‌ به‌ نظر برسد. اما به‌ گمان‌ من‌ ـ که‌ اغلب‌ آثارش‌ را بارها خوانده‌ام‌ ـ در پس‌ پشت‌ آثار گونه‌گون‌ و جزئی‌ نگرانة‌ او، هم‌ می‌توان‌ موضوع‌ و مسألة‌ اصلی‌ و واحدی‌ را تشخیص‌ داد و هم‌ می‌توان‌ منظومه‌ای‌ از اندیشه‌ها را بازیافت‌ که‌ حول‌ آن‌ موضوع‌ و مسألة‌ اصلی‌ تکوین‌ یافته‌ است‌. منظومه‌ای‌ سازوار و قابل‌ توجه‌. در این‌ مقاله‌ می‌کوشم‌ به‌ اجمال‌ و اختصار و با بیانی‌ ساده‌ تصویری‌ از آن‌ منظومه‌ ـ آنگونه‌ که‌ آن‌ را می‌بینم‌ و درمی‌یابم‌ ـ به‌ دست‌ بدهم‌.

موضوع: نوشته ها و گفته ها

 
 

سنت و ایدئولوژی

مقاله‌ای از داریوش شایگان، ترجمه فاطمه مینایی

موضوع: خواندنی ها